Persuni trans li jgħaddu minn trattament ormonali fit-tul u/jew proċeduri kirurġiċi biex ineħħu l-gonadi ma jibqgħux fertili. Madankollu, hemm għażliet biex persuni transġeneru jkollhom it-tfal b’modi oħra, bħall-adozzjoni jew f’xi każijiet permezz ta’ trattamenti tal-fertilità. Pereżempju, persuni transġeneru jistgħu wkoll jiffriżaw il-gameti tagħhom stess (sperma, ċelluli tal-bajd) qabel ma jibdew transizzjoni medika, jekk mixtieq. Huwa importanti li tikkunsidra l-kwistjoni tal-fertilità qabel il-bidu tat-trattament ormonali u li tiddiskuti dawn l-għażliet mal-klijent trans tiegħek. F’ħafna każijiet, meta ma tkun saret l-ebda gonadektomija, il-fertilità tista’ wkoll terġa’ tinkiseb jekk it-trattament bl-ormoni jitwaqqaf jew jiġi sospiż.

F’Malta, persuni trans u persuni mhux binarji jistgħu jippreservaw il-gameti tagħhom qabel trattamenti mediċi u/jew kirurġiċi li jassenjaw il-ġeneru, fil-Klinika tat-Teknoloġija tar-Riproduzzjoni Assistita (ART) fl-Isptar Mater Dei permezz tas-Sistema Nazzjonali tal-Kura tas-Saħħa.

Preservazzjoni tal-fertilità ta’ rġiel trans u persuni mhux binarji assenjati nisa mat-twelid

Irġiel trans u nies mhux binarji assenjati nisa mat-twelid jistgħu jiffriżaw l-ova, iżda dan jeħtieġ stimulazzjoni ormonali bl-estroġeni. Huwa l-aħjar li tittaqqab l-ovarji preferibbilment mill-età ta’ 18-il sena u li dan isir qabel il-bidu tat-trattament bl-ormoni. Jekk isseħħ qabel ma jibdew l-ormoni, hemm bżonn ta’ tliet ġimgħat stimulazzjoni bl-estroġeni. Jekk il-kura bl-ormoni tkun diġà bdiet, għandha titwaqqaf temporanjament għal madwar 3 sa 6 xhur segwiti mill-istimulazzjoni tal-estroġenu ta’ tliet ġimgħat. Matul din il-proċedura, l-estroġeni huma amministrati, li jippermettu diversi ooċiti biex jimmaturaw. Is-segwitu ta’ din l-istimulazzjoni tal-ovarji jsir permezz ta’ monitoraġġ tal-eku vaġinali. Għal ħafna rġiel trans u nies mhux binarji assenjati nisa mat-twelid, dan huwa psikoloġikament u emozzjonalment diffiċli, għalhekk huwa prudenti li jiġi żgurat li l-persuna trans ikollha aċċess għal appoġġ għas-saħħa mentali jekk ikollha bżonnha matul il-proċess.

Jekk raġel trans jew persuna mhux binarja assenjata mara mat-twelid irid juża l-gameti tiegħu/tagħhom b’ċertezza u jixtieq ukoll li jgħaddi minn terapija bl-ormoni u gonadektomija, allura l-uniku metodu disponibbli bħalissa huwa l-iffriżar tal-ova.

A genderqueer person in a hospital gown receiving a gynae exam
Photo: The Gender Spectrum Collection

Preservazzjoni tal-fertilità f’nisa trans u nies mhux binarji assenjati rġiel mat-twelid

Għal nisa trans u persuni mhux binarji assenjati rġiel mat-twelid, iċ-ċelluli tal-isperma jistgħu jiġu ffriżati qabel il-bidu tat-terapija bl-ormoni, jekk applikabbli, li mbagħad jistgħu possibbilment jintużaw aktar tard fit-trattament tal-fertilità. Madankollu, l-imblokkaturi tat-testosterone għandhom effett negattiv fuq il-kwalità tal-isperma u allura anki fuq il-fertilità; għalhekk huwa rakkomandat li tiffriża l-isperma qabel ma tibda l-imblokkaturi tat-testosterone. It-trattament tal-estroġenu mingħajr antiandroġeni għandu effett negattiv (iżda riversibbli) fuq il-karatteristiċi tal-isperma.

M’hemm l-ebda età minima għall-iffriżar tal-isperma, iżda bniet trans li diġà bdew l-imblokkaturi tal-pubertà fil-bidu tal-pubertà tagħhom jistgħu ma jkollhomx il-kapaċità li jiffriżaw l-isperma minħabba li ma laħqux il-fażi tal-pubertà li fiha jiġu żviluppati ċ-ċelloli tal-isperma. L-istadju fl-iżvilupp sesswali meta tiġi prodotta l-isperma irid l-ewwel ikun intlaħaq. Soluzzjoni possibbli għal dan huwa krijopreservazzjoni tat-tessut testikolari. Din it-teknika għalhekk tista’ tkun mixtieqa għal bniet trans li għadhom ma bdewx il-pubertà. Madankollu, l-użu ta’ dan it-tessut testikolari għadu mhux riċerkat u żviluppat ħafna.

Ħafna persuni trans mhumiex komdi li jimmasturbaw biex jipproduċu ċelluli tal-isperma biex jiffriżaw. F’dak il-każ, l-estrazzjoni tat-tessut testikolari tista’ tkun l-aħjar, minħabba li t-tneħħija tat-tessut testikulari hija proċedura kirurġika u tista’ tiġi kkombinata ma’ kirurġija ġenitali (jekk il-persuna trans għandha 18-il sena). It-tessut testikolari għandu jiġi trapjantat biex iwettaq ix-xewqa li jkollhom it-tfal. Madankollu, dan mhux possibbli wara l-gonadektomija, peress li m’għadx hemm testikoli preżenti. Bħalissa mhux possibbli li jinkisbu ċelluli tal-isperma minn dan it-tessut permezz ta’ maturazzjoni in vitro (jiġifieri ssir kompletament f’laboratorju).

Huwa ħafna aktar sempliċi li jiġu ffriżati ċ-ċelloli tal-isperma meta jkun possibbli, minħabba li ċ-ċelloli tal-isperma iffriżati joffru l-unika ċertezza assoluta li jistgħu jintużaw fit-trattament tal-fertilità. L-użu tat-tessut testikolari ffriżat bħalissa huwa sperimentali ħafna u għalhekk ma joffri l-ebda garanzija ta’ użu fit-trattament tal-fertilità fil-futur. Għalhekk, jekk mara trans jew persuna mhux binarja assenjata raġel mat-twelid trid tuża b’ċertezza l-gameti tagħha stess u tixtieq ukoll tgħaddi minn terapija bl-ormoni u gonadektomija, allura l-uniku metodu bħalissa huwa l-iffriżar tal-isperma.

Trattament tal-fertilità

Meta tikkunsidra trattament tal-fertilità, huwa importanti li tikkunsidra l-ġisem fiżiku tal-persuna biex tiddeċiedi dwar kors ta’ trattament. Jeżistu ħafna tipi ta’ koppji li jistgħu jixtiequ li jkollhom tfal relatati ġenetikament u metodi xierqa ta’ trattament jiddependu fuq jekk wieħed jew aktar mill-imsieħba għandhomx ovarji u utru, jew testikoli.

Meta ż-żewġ imsieħba jkollhom l-utru u l-ovarji funzjonali (eż. raġel trans u mara cis, jew żewġ irġiel trans), iċ-ċelluli tal-bajd iffriżati ta’ sieħeb wieħed jistgħu jintużaw għal fertilizzazzjoni in vitro (IVF) jew injezzjoni intraċitoplasmika tal-isperma (ICSI) b’ sperma minn donatur anonimu jew magħruf. Raġel trans li s-sieħba tiegħu hija mara cisgender li twelled tarbija konċepita permezz ta’ inseminazzjoni ta’ donatur jista’ jirrikonoxxi uffiċjalment it-tarbija bħala tiegħu u b’hekk jiġi nnutat bħala missier fuq iċ-ċertifikat tat-twelid (bħal raġel cisgender infertili li martu twelled permezz ta’ inseminazzjoni ta’ donatur).

Jekk ir-raġel trans jew il-persuna mhux binarja assenjata mara fit-twelid għad għandu l-utru u l-ovarji u għandu sieħeb maskili cisgender, allura l-isperma mis-sieħeb tista’ tintuża biex tiffertilizza ċ-ċelloli tal-bajd (iffriżati) jew permezz ta’ inseminazzjoni vaġinali-pene. Bħala riżultat, kwalunkwe wild huwa ġenetikament relatat maż-żewġ ġenituri. Jekk ir-raġel trans jew il-persuna mhux binarja assenjata mara fit-twelid m’għadx ikollu utru, is- surrogacy hija meħtieġa. Is-surrogacy bħalissa hija reat kriminali f’Malta għalkemm huwa possibbli li dawn is-servizzi jiġu aċċessati fi ftit pajjiżi barra minn Malta.

Mara trans u raġel trans li għadhom ma għaddewx minn trattament li jikkonferma l-ġeneru jistgħu, fil-prinċipju, jikkonċepixxu tarbija flimkien ukoll.

Il-possibbiltà li n-nisa trans ikunu tqal huma stess u li jwelldu tarbija bħalissa hija ineżistenti. Madankollu, jekk is-sieħba hija mara cisgender, iċ-ċellula tal-isperma iffriżata tal-mara trans tista’ tintuża għall-inseminazzjoni. Jekk il-kwalità tal-isperma ffriżata hija tajba, is-sieħeb jista’ jiġi inseminat direttament jew inkella tekniki bħal fertilizzazzjoni in vitro (IVF) jew injezzjoni intraċitoplasmika tal-isperma (ICSI) jistgħu jintużaw biex jiffertilizzaw il-bajda. Minħabba dan, kwalunkwe wild huwa ġenetikament relatat maż-żewġ ġenituri. Jekk is-sieħeb ikun raġel cisgender, se jkunu meħtieġa donatur tal-bajd u omm surrogata. Is-surrogacy bħalissa hija reat kriminali f’Malta għalkemm huwa possibbli li wieħed jaċċessa dawn is-servizzi fi ftit pajjiżi barra minn Malta.